Di tích lịch sử - nhà tù phú quốc

Trại giam tù binh Phú Quốc được công nhận là Di tích Lịch sử cấp quốc gia năm 1993, có tất cả 12 khu được đánh số từ 1 đến 12, do 3 tiểu đoàn quân cảnh canh giữ. Riêng khu 13, 14 được xây dựng thêm vào năm 1972. Mỗi khu trại giam có thể chứa được khoảng 3.000 tù nhân. Mỗi khu trại giam được chia thành nhiều phân khu, mỗi phân khu chứa được 950 tù binh. Riêng phân khu B2 dành để chứa riêng các sĩ quan.

Nhà tù Phú Quốc là một bằng chứng sống động ghi dấu tội ác vô cùng dã man của chế độ thực dân, đế quốc xâm lược, đồng thời nói lên tinh thần bất khuất, đấu tranh kiên cường của các chiến sĩ cách mạng.

Tù binh tại nhà tù Phú Quốc bị tra tấn rất dã man như đóng đinh vào tay, chân, đầu, đốt dây kẽm cháy đỏ đâm vào da thịt, đục răng, trùm bao bố chế nước sôi hoặc đổ lửa than, ném vào chảo nước sôi, thiêu sống, chôn sống, ....nhưng với một ý chí kiên cường dũng cảm, mưu trí, anh em đã đối phó với chúng bằng nhiều hình thức đấu tranh từ thấp đến cao, phân hóa hàng ngủ địch, diệt ác ôn, tổ chức vượt ngục...

Di tích lịch sử - nhà tù phú quốc

Mỗi năm Nhà tù Phú Quốc đón hàng ngàn hàng vạn lượt khách tới thăm, đó có thể chính là những tù nhân cũ bị giam giữ trước đây, giờ quay trở lại thăm nơi hãi hùng một thời, cũng có thể là những khách tò mò muốn biết địa ngục trần gian, cũng có thể là mọi lứa tưởi ở mọi miền đất nước đến ghé tham quan, trong đó có những du khách nước ngoài, những học sinh sinh sống tại đảo này thường hay đến đây để tìm hiểu về lịch sử của Phú Quốc, những cuộc đấu tranh kiên cường của người cách mạng Việt Nam.

Di tích lịch sử - nhà tù phú quốc

Nhà tù Phú Quốc có vị trí địa lý tại xóm cây Dừa, xã An Thới, thuộc khu vực cực Nam Đảo du lịch Phú Quốc. Đây được xem là trại giam tù binh trung tâm của miền Nam thời Mỹ - Ngụy.

Vào năm 1967, chính quyền Sài Gòn xây dựng lại nhà lao Cây Dừa hay còn gọi là trại giam tù binh chiến tranh Phú Quốc, trại giam tù binh cộng sản Phú Quốc. Có diện tích 400ha. Nơi đây từng giam giữ cán binh cộng sản lớn nhất miền Nam với hơn 32.000 tù binh từng bị giam giữ, có lúc lên đến 40.000 nếu tính cả tù chính trị.

Bao quanh mỗi khu nhà lao là trùng trùng hàng rào kẽm gai 10 - 15 lớp ken cứng với hệ thống điện chiếu sáng dày đặc. Bên cạnh bộ máy cai ngục, lúc cao nhất tới 4 tiểu đoàn lính gác trang bị đầy đủ vũ khí phương tiện cơ động, canh giữ, tuần tiễu ngày đêm. Ngoài biển thường xuyên có 1 hải đoàn, hải quân tuền tiễu vòng ngoài, bộ máy đàn áp lên đến 4000 người gồm cả hải, lục, không quân, lực lượng canh giữ tù binh đông đến mức 2 người tù có 1 người lính trông giữ.

Di tích lịch sử - nhà tù phú quốc

Khu di tích lịch sử Phú Quốc ngày nay không rộng, nằm trên khu vực chính nhà lao cũ, có nhà trưng bày hiện vật xây 2 tầng và khu trưng bày ngoài trời những hiện vật nguyên gốc và hầu như giữ nguyên vị trí. Thời gian qua tỉnh Kiên Giang phục hồi và xây dựng một số hạng mục công trình: 5 nhà tiền chế gồm nhà giam, nhà ăn, nhà bếp và 2 nhà canh giữ của giám thị, phục hồi đường ngầm vượt ngục, một đoạn hàng rào kẽm gai, chòi canh, chuồng cọp, đài tưởng niệm ở nghĩa địa tù binh và nhà trưng bày bổ sung di tích ...

Vào năm 1995, Nhà tù Phú Quốc được Bộ Văn hóa thông tin công nhận Di tích cấp Quốc gia. Di tích lịch sử nhà tù Phú Quốc bao gồm tượng đài hình nắm tay, là biểu tượng của sự đàn áp khốc liệt và tinh thần hiên ngang vùng lên phá xiềng của tù binh Phú Quốc, và khu trại giam tù binh Phú Quốc được phục dựng.